30

Châm Ngôn Và Lời Cầu Nguyện Của A-gu-rơ

1Các lời của A-gu-rơ, con trai Gia-kê;
  Châm ngôn người ấy nói cùng Y-thi-ên,
   Y-thi-ên và U-canh.
  2Thật, tôi ngu dại hơn người thường,
   Và tôi không có sự sáng suốt như người thường.
  3Tôi chưa học được sự khôn ngoan,
   Cũng không có sự hiểu biết của Đấng Thánh.
  4Ai đã lên trời rồi trở xuống?
   Ai đã góp gió trong lòng bàn tay mình?
  Ai đã bọc nước trong áo mình?
   Ai đã lập các đầu cùng của đất?
  Tên của người ấy là gì? Tên của con trai người ấy là chi?
   Nếu ngươi biết?
  5Mọi lời của Đức Chúa Trời đều tinh khiết;
   Ngài là cái khiên cho những người trú ẩn nơi Ngài.
  6Chớ thêm vào lời của Ngài;
   E rằng Ngài sẽ quở trách ngươi và ngươi bị coi là kẻ nói dối.
  7Hai điều con cầu xin Ngài;
   Xin Ngài chớ từ chối trước khi con chết:
  8Xin cho con cách xa gian xảo và dối trá;
   Xin đừng cho con nghèo khổ hay giàu có,
   Xin cho con đủ thực phẩm cần dùng.
  9Kẻo khi dư thừa con sẽ từ khước Ngài
   Mà bảo CHÚA là ai?
  Hoặc khi nghèo khổ con đi ăn cắp
   Và làm nhục danh Đức Chúa Trời con.
  10Chớ nói xấu đầy tớ với chủ nó;
   E rằng nó sẽ rủa sả con và con phải mắc tội.
  11Có loại người rủa cha mình,
   Và không chúc phước mẹ mình.
  12Có loại người cho rằng mình trong sạch;
   Nhưng chưa được thanh tẩy sự dơ bẩn của mình.
  13Có loại người mắt thật kiêu hãnh;
   Mí mắt thật tự cao.
  14Có loại người răng như lưỡi gươm,
   Răng hàm như dao;
  Chúng ăn nuốt người nghèo khổ trên đất
   Và người cùng khốn giữa loài người.
  15Con đỉa có hai con gái;
   Chúng kêu lên: Hãy cho, hãy cho.
  Có ba điều không bao giờ thỏa mãn;
   Bốn điều không bao giờ nói: Đủ.
  16Âm Phủ, dạ son sẻ,
   Đất không bao giờ đủ nước,
   Và lửa không bao giờ nói: Đủ rồi.
  17Con mắt chế nhạo cha,
   Khinh bỉ việc vâng lời mẹ,
  Sẽ bị quạ nơi thung lũng móc mắt đi,
   Và diều hâu ăn thịt.
  18Có ba điều quá kỳ diệu cho tôi,
   Bốn việc tôi không hiểu nỗi:
  19Con đường của chim ưng bay trên trời;
   Con đường của rắn bò trên đá;
  Con đường tàu chạy giữa biển;
   Và con đường một người nam phối hiệp với người nữ.
  20Đây là con đường của một phụ nữ ngoại tình:
   Nàng ăn rồi chùi miệng
   Và nói: tôi có làm gì tội lỗi đâu.
  21Có ba điều làm trái đất rung chuyển
   Và bốn điều nó không chịu nổi:
  22Một tên nô lệ lên làm vua;
   Kẻ ngu có đầy dẫy thực phẩm;
  23Một người đàn bà đáng ghét lấy chồng,
   Và một cô tớ gái thay thế bà chủ.
  24Có bốn vật nhỏ trên trái đất
   Nhưng chúng cực kỳ khôn ngoan:
  25Kiến là loài không có sức mạnh,
   Nhưng chúng dự trữ thực phẩm cho mình trong mùa hè.
  26Thỏ là loài sức yếu
   Nhưng chúng làm ổ trong đá.
  27Cào cào không có vua
   Nhưng tất cả đều tiến lên theo hàng lối.
  28Thằn lằn người ta có thể lấy tay bắt
   Nhưng nó lại ở trong đền vua.
  29Có ba con vật có dáng đi đẹp,
   Có bốn con vật có bước oai vệ:
  30Sư tử là loài dũng mãnh nhất giữa vòng các loài thú;
   Nó không lùi bước trước một loài nào.
  31Con gà trống vươn cao cổ, con dê đực;
   Và vị vua khi thống lĩnh quân đội mình.
  32Nếu con dại dột tự tôn;
   Nếu con âm mưu điều ác;
   Hãy lấy tay bịt miệng lại.
  33Vì ép sữa làm ra bơ;
   Bóp mũi ra máu;
   Chọc giận sinh ra cãi lộn.

30

Châm ngôn và lời cầu nguyện của A-gu-rơ

1Lời của A-gu-rơ con trai Gia-kê, châm ngôn mà người ấy nói cho Y-thi-ên và U-canh:

  2Thật, ta ngu dốt hơn ai hết,
   Ta không có sự thông sáng của con người.
  3Ta chưa được học sự khôn ngoan,
   Và chưa học biết tri thức về Đấng Thánh.
  4Ai đã lên trời rồi lại xuống?
   Ai đã góp gió trong đôi bàn tay?
  Ai đã bọc nước trong áo?
   Ai lập các giới hạn của đất?
  Tên của Đấng ấy là gì,
   Và tên con trai Đấng ấy là chi?
   Nếu con biết, hãy nói đi!

  5Mọi lời của Đức Chúa Trời đều được tinh luyện;
   Ngài là cái khiên cho người nương cậy nơi Ngài.
  6Đừng thêm gì vào lời Ngài,
   Kẻo con bị Ngài quở trách,
   Và bị kể là người nói dối chăng!

  7Con cầu xin Chúa hai điều;
   Xin Ngài đừng từ chối trước khi con chết:
  8Xin khiến sự gian ác và lời dối trá cách xa con;
   Đừng để con nghèo khổ hoặc giàu sang,
   Xin cho con lương thực đủ dùng;
  9Kẻo khi dư dật, con từ chối Chúa
   Mà nói rằng: “Đức Giê-hô-va là ai?”
  Hoặc khi con bị nghèo khổ mà đi trộm cắp,
   Và làm ô danh Đức Chúa Trời của con chăng.

  10Đừng vu khống đầy tớ với chủ nó,
   Kẻo nó nguyền rủa và con phải mắc tội chăng.

  11Có hạng người nguyền rủa cha mình
   Cũng không chúc phước cho mẹ mình.
  12Có hạng người cho là mình trong sạch,
   Nhưng chưa được rửa sạch vết nhơ của mình.
  13Có hạng người có cặp mắt kiêu hãnh,
   Và mí mắt tự cao làm sao!
  14Có hạng người có răng sắc như gươm,
   Hàm răng bén như dao,
  Để nuốt mất những người bần cùng khỏi đất,
   Và những người nghèo túng khỏi loài người.

  15Con đỉa có hai con gái,
   Chúng kêu: “Hãy cho! Hãy cho!”
  Có ba điều không bao giờ thỏa mãn,
   Và bốn điều chẳng bao giờ nói: “Đủ rồi!”
  16Đó là: Âm phủ, dạ hiếm muộn,
   Đất khan nước, và lửa,
   Chẳng bao giờ nói: “Đủ rồi!”

  17Con mắt nhạo báng cha,
   Khinh thường việc vâng lời mẹ,
  Sẽ bị các con quạ nơi thung lũng móc đi,
   Và các chim ưng con ăn nó.

  18Có ba việc kỳ diệu quá đối với ta,
   Và bốn điều mà ta không hiểu nổi:
  19Đường chim ưng bay trên trời,
   Lối rắn bò trên tảng đá,
  Đường tàu chạy giữa biển,
   Và đường tình ái giữa nam nữ.

  20Đây là cách sống của người đàn bà ngoại tình:
   Ăn xong, lau miệng,
   Và nói: “Tôi có làm gì tội lỗi đâu!”

  21Có ba điều làm cho trái đất rúng động,
   Và bốn việc khiến nó không chịu nổi:
  22Tên nô lệ được lên làm vua,
   Kẻ ngu dại được no nê thức ăn,
  23Người đàn bà dễ ghét lấy được chồng,
   Và đứa tớ gái thay thế bà chủ mình.

  24Có bốn loài vật nhỏ trên đất,
   Nhưng rất mực khôn ngoan:
  25Con kiến dù là loài yếu ớt,
   Nhưng biết lo dự trữ thức ăn trong mùa hạ;
  26Con thỏ rừng dù là loài không có sức lực,
   Nhưng biết làm chỗ ở trong hốc đá;
  27Loài cào cào dù không có vua chúa,
   Nhưng bay ra thành đội ngũ;
  28Con thằn lằn mà người ta lấy tay bắt được,
   Vẫn ở trong cung vua.

  29Ba con vật có dáng đi đẹp đẽ,
   Và bốn loài có bước oai phong:
  30Sư tử mạnh hơn hết trong các loài vật,
   Chẳng lui bước trước bất cứ loài nào;
  31Con gà trống oai vệ; con dê đực;
   Và vua khi duyệt binh.

  32Nếu con có dại dột mà tự cao tự đại,
   Hoặc nếu con có âm mưu điều ác,
   Hãy lấy tay che miệng lại.
  33Ép sữa làm ra sữa đông,
   Và đấm vào mũi làm cho phun máu;
   Cũng vậy, chọc giận sinh ra điều tranh cãi.